Atopowe zapalenie skóry to zaburzenie prawidłowego funkcjonowania układu immunologicznego (odpornościowego) i jak to zwykle w takich przypadkach bywa, trudno o jednoznaczne określenie przyczyny jego powstawania. Rzadko pojawia się w pojedynkę, zwykle AZS towarzyszy katarowi siennemu, alergiom, a także astmie.

Winny jest zaledwie jeden gen?
Tak właśnie twierdzi większość naukowców – ich badania dowodzą, że osoby cierpiące na AZS posiadają ten sam gen. Zatem za główną przyczynę powstawania atopowego zapalenia skóry uznaje się czynniki genetyczne. Warto tu jednak zaznaczyć, że dziedziczymy tylko skłonność do wystąpienia tego zaburzenia, ale to, czy uaktywni się ona w naszym przypadku, zależy jeszcze od… czynników zewnętrznych.

Czynniki zewnętrzne
Dokładnie tak – na pojawienie się objawów AZS wpływają oprócz genów także czynniki, które najogólniej zwykło się nazywać środowiskowymi albo zewnętrznymi. Można wśród nich wymienić bardzo różne elementy świata cywilizacji czy natury, na alergie pokarmowe na produkty spożywcze (soja, mleko, jaja, orzechy), chemiczne (detergenty lub kosmetyki), warunki pogodowe (suche powietrze, gwałtowne zmiany temperatur), a nawet stres albo zbyt częste mycie się, któremu towarzyszy drapanie gąbką lub naruszanie naskórka nieodpowiednio dobranym do skóry, za ostrym peelingiem. To właśnie zbytni pedantyzm, przesadzona higiena jest drugą najczęściej wymienianą przyczyną pojawiania się objawów AZS. Silne kosmetyki oraz mało delikatne mycie się, wręcz szorowanie, uszkadzają delikatny naskórek i pozbawiają go bariery ochronnej, a tym samym wystawiają skórę na działanie obecnych w powietrzu alergenów. Skóra staje się bezbronna!
Zaburzenie działania układu odpornościowego
I tak dochodzimy do kolejnej przyczyny – reakcji obronnej układu immunologicznego. Kiedy ze skórą zetknie się alergen, który ustrój uzna za wroga, od razu włącza się w organizmie alert wzywający do obrony, który wywołuje stan zapalny, mający na celu pozbycie się niechcianego czynnika. Taka reakcja jest nienaturalna, ponieważ przewrażliwiony organizm zaczyna się bronić już przed niewielkimi dawkami antygenów, produkując nadmiernie ilości przeciwciał IgE w surowicy krwi.

Jak zminimalizować dolegliwości związane z suchą skórą?
Bez względu na przyczynę powstania atopowego zapalenia skóry musimy się liczyć z tym, że problemy z suchą skórą będą nam towarzyszyć do końca życia, a leczenie będzie się opierało, podobnie jak przy alergiach, na minimalizowaniu uciążliwych objawów. Przede wszystkim należy więc odbudować uszkodzony naskórek, w czym pomagają specjalistyczne maści i kremy nawilżające. Ponadto starajmy się nie obciążać skóry, unikając noszenia drapiących swetrów, na pewno będzie nam wygodniej w bawełnianych, miękkich ubraniach. Pod prysznicem nie stosujmy szorstkich gąbek, delikatny masaż ciała przy namydlaniu i spłukiwaniu jest nie tylko przyjemniejszy, ale pomoże również pobudzić naczynia krwionośne.
Nie zapomnijmy także o unikaniu stresu, ale to chyba rada dla wszystkich z nas – nie tylko tych, którzy cierpią z powodu AZS.